Hoạt động khoa học

Đề tài - Dự án

Dự án “Chỉnh lý, nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng Thành Thăng Long, năm 2021”, nghiệm thu đạt loại xuất sắc
Dự án “Chỉnh lý, nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng Thành Thăng Long, năm 2021”, nghiệm thu đạt loại xuất sắc
27/12/2021
    Sáng ngày 25/12/2021, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức nghiệm thu nhiệm vụ cấp Bộ dự án “Chỉnh lý, nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng Thành Thăng Long, năm 2021” do PGS.TS. Bùi Minh Trí làm chủ nhiệm, Viện Nghiên cứu Kinh Thành là cơ quan chủ trì, đã được Hội đồng nghiệm thu đánh giá đạt loại xuất sắc. PGS.TS. Bùi Nhật Quang, Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu nhiệm vụ Dự án phát biểu             PGS.TS. Bùi Minh Trí báo cáo kết quả nghiên cứu trước Hội đồng nghiệm thu Dự án Chỉnh lý, nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng Thành Thăng Long được triển khai, với mục tiêu tổng quát của Dự án năm 2021 tập trung giải quyết các nội dung cơ bản sau: (1) Duy trì tốt công tác bảo vệ, bảo quản di vật đang lưu giữ tại các kho trong khu Thành cổ Hà Nội; (2) Tổ chức thực hiện tổng thể, đồng bộ trong nghiên cứu, phân loại di vật của khu di tích Hoàng thành Thăng Long và khu vực xây dựng Nhà Quốc hội trên 4 lĩnh vực chính. Đó là Vật liệu kiến trúc, Đồ gốm sứ, Đồ sành và Đồ kim loại, nhuyễn thể theo kế hoạch, theo phương pháp và qui trình phân loại các loại hình di vật của khu di tích Hoàng thành Thăng Long nhằm phân định loại hình học theo nguồn gốc, niên đại và lựa chọn di vật mẫu; Hệ thống hóa tư liệu loại hình học, lập bảng thống kê số lượng hiện vật, làm hồ sơ tư liệu về di vật mẫu (ghi chép, đo vẽ, chụp ảnh, lập phiếu di vật)... để phục vụ tốt cho công tác lập hồ sơ khoa học về di vật; (3) Tổ chức nghiên cứu so sánh, thu thập tư liệu bên ngoài khu di tích Hoàng thành Thăng Long thông qua chương trình điều tra, khai quật, nghiên cứu khảo cổ học nhằm thu thập cơ sở dữ liệu, hệ thống hóa tư liệu phục vụ hiệu quả, thiết thực cho công tác nghiên cứu, phân tích so sánh, đánh giá giá trị về đặc trưng, niên đại, nguồn gốc, tính chất, chức năng... của di tích, di vật khu di tích Hoàng thành Thăng Long; (4) Biên soạn và xuất bản Thông báo khoa học Kinh thành cổ Việt Nam công bố về kết quả khai quật, nghiên cứu so sánh thực hiện trong năm 2021; (5) Tổ chức bàn giao toàn bộ di vật và hệ thống hồ sơ khoa học về di vật đã thực hiện và hoàn thành công tác phân loại chỉnh lý trong năm 2016 - 2020 cho Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội quản lý và phát huy giá trị nếu Hà Nội sẵn sàng tiếp nhận. Nhiệm vụ trọng tâm của Nhiệm vụ là nghiên cứu đánh giá giá trị các loại hình di tích, di vật của khu di tích Hoàng thành Thăng Long tại 18 Hoàng Diệu (khu ABCD) và khu vực xây dựng Nhà Quốc hội (khu E) để tiến tới lập hồ sơ tư liệu và hồ sơ khoa học về các loại hình di tích, di vật được khai quật từ những năm 2002-2004 và năm 2008-2009. Căn cứ vào tình hình thực tiễn và kế hoạch năm 2021, Nhiệm vụ Dự án đã tiến hành: (1). Tổ chức bảo vệ, bảo quản di vật tại các kho trong Thành cổ Hà Nội; (2). Tổ chức thực hiện công tác nghiên cứu, chỉnh lý chi tiết di vật của khu di tích Hoàng thành Thăng Long tại khu Thành cổ Hà Nội, bao gồm: (a) Phân loại, chỉnh lý di vật vật liệu kiến trúc; (b) Phân loại, chỉnh lý đồ gốm sứ; (c) Phân loại, chỉnh lý đồ sành; (d) Tổ chức nghiên cứu bảo quản đồ kim loại, đồ gỗ, xương động vật, thủy tinh; (3). Nghiên cứu so sánh, thu thập tư liệu phục vụ cho công tác nghiên cứu, đánh giá giá trị và lập hồ sơ khoa học khu di tích Hoàng thành Thăng Long; (4). Tổ chức lập hồ sơ tư liệu; (5). Tổ chức biên soạn, xuất bản thông báo khoa học Kinh thành cổ Việt Nam công bố kết quả nghiên cứu khoa học của Nhiệm vụ năm 2021; và (6). Tổ chức bàn giao toàn bộ di vật đã phân loại.   Quang cảnh buổi lễ nghiệm thu Dự án Để phục vụ cho công tác nghiên cứu xác định loại hình, niên đại và nguồn gốc đồ gốm thời Trần của khu di tích Hoàng thành Thăng Long, Dự án đã tiến hành một số cuộc điều tra, nghiên cứu so sánh đồ gốm thời Trần tại di chỉ gốm Cồn Chè, Cồn Thịnh, Hạ Lan (Nam Định) và di chỉ gốm Vạn Yên (Hải Dương) hiện đang lưu giữ tại Bảo tàng Nam Định và Bảo tàng Hải Dương. Mục tiêu của các cuộc điều tra này là thu thập tư liệu về loại hình, nghiên cứu so sánh về đặc trưng kỹ thuật và hoa văn trang trí làm cơ sở dữ liệu cho việc nghiên cứu đánh giá về đồ gốm thời Trần của khu di tích Hoàng thành Thăng Long, phục vụ hiệu quả và chất lượng cho nhiệm vụ chung của Dự án. Bên cạnh nhiệm vụ nghiên cứu, chỉnh lý di vật khu di tích Hoàng thành Thăng Long theo kế hoạch hàng năm nêu trên, năm 2021, Viện Nghiên cứu Kinh thành còn hoàn thành các chương trình nghiên cứu phân định tên gọi, chức năng, niên đại các loại ngói lợp mái cung điện thời Lý, Trần và Lê, đặc biệt là nghiên cứu giải mã hình thái kiến trúc cung điện trong Hoàng cung Thăng Long dựa trên vết tích khảo cổ học và manh mối tư liệu lịch sử. Kết quả nghiên cứu so sánh và phục dựng thành công tổng thể hình thái kiến trúc cung điện thời Lý dựa trên kết quả khai quật, nghiên cứu khảo cổ học tại khu di tích 18 Hoàng Diệu và khu vực xây dựng Nhà Quốc hội được công bố tháng 4/2021, được xem là thành tựu khoa học nổi bật nhất, quan trọng nhất trong năm 2021 của Viện Nghiên cứu Kinh thành. Thành quả nghiên cứu này, khẳng định một bước tiến rất dài trong nghiên cứu, đánh giá giá trị khu di tích Hoàng thành Thăng Long sau hơn 18 năm khai quật. Tuy đây mới là kết quả nghiên cứu ban đầu trong chặng đường dài nghiên cứu, nhưng đã và đang góp phần quan trọng trong việc giải mã những bí ẩn về Hoàng cung Thăng Long, đưa giá trị nghiên cứu khoa học đến gần hơn với công chúng, khơi dậy niềm tự hào về lịch sử ngàn năm văn hiến của Kinh đô Thăng Long. Từ đây, lần đầu tiên hình ảnh về kiến trúc cung điện thời Lý được tái hiện, giúp cho công chúng có thể hình dung rõ ràng hơn về vẻ đẹp độc đáo cùng những tài năng, sáng tạo của cha ông ta trong thiết kế, xây dựng kinh đô Thăng Long hơn ngàn năm về trước. Dự án được Hội đồng nghiệm thu đánh giá cao về mặt lý luận và ý nghĩa thực tiễn, đạt loại xuất sắc. Vass.gov.vn

Điều tra khai quật

Khai quật di chỉ gốm Gò Cây Me (Bình Định) năm 2018
Khai quật di chỉ gốm Gò Cây Me (Bình Định) năm 2018
04/02/2020
Những phát hiện từ cuộc khai quật khảo cổ tại di chỉ Gò Cây Me (xã Nhơn Mỹ, TX An Nhơn) do Viện Nghiên cứu Kinh thành (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) phối hợp Bảo tàng Tổng hợp Bình Ðịnh tổ chức, đã giúp các nhà khoa học có thêm nhiều cứ liệu mới về gốm cổ Champa Bình Ðịnh.

Tọa đàm - Hội thảo khoa học

TỌA ĐÀM KHOA HỌC QUỐC TẾ: ĐỒ GỐM NGỰ DỤNG HOÀNG CUNG THĂNG LONG
TỌA ĐÀM KHOA HỌC QUỐC TẾ: ĐỒ GỐM NGỰ DỤNG HOÀNG CUNG THĂNG LONG
26/12/2021
Ngày 20/12/2021, tại Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Viện Nghiên cứu Kinh thành đã tổ chức Tọa đàm khoa học quốc tế về ĐỒ GỐM NGỰ DỤNG HOÀNG CUNG THĂNG LONG Trước thời điểm diễn ra cuộc khai quật khu di tích Hoàng thành Thăng Long tại 18 Hoàng Diệu (Hà Nội), năm 2002-2004, không ai nói đến các loại đồ gốm ngự dụng trong Hoàng cung Thăng Long. Những đồ sứ cao cấp là đồ dùng của nhà vua, gọi là đồ ngự dụng được sử dụng trong Hoàng cung Thăng Long như thế nào vốn từng là một thứ vô hình, không ai biết. Sử cũ Việt Nam không có trang dòng mô tả nào về việc lập các lò quan chuyên chế đồ gốm phục vụ cho triều đình và nhà vua giống như Trung Quốc. Do đó, các thế hệ hôm nay không ai biết về lò quan và đồ ngự dụng. Thuật ngữ đồ gốm ngự dụng đối với các học giả Việt Nam dường như còn là một điều gì đó rất mới mẻ và khá xa lạ. Vì thế, những đồ sứ cao cấp đích thực của Việt Nam trong Hoàng cung Thăng Long từ lâu chưa được nêu tỏ đúng mức với dư luận trong nước và thế giới. Các nhà nghiên cứu, các nhà sưu tập ở Việt Nam và trên thế giới dường như chưa có ý niệm về đồ gốm sứ Thăng Long hay những đồ sứ đích thực của Việt Nam được dùng trong Hoàng cung Thăng Long qua các triều đại. Người ta nói nhiều đến đồ gốm sứ Chu Đậu (Hải Dương) hay biết đến những đồ sứ ký kiểu/đặt làm tại các lò Cảnh Đức Trấn (Trung Quốc) được dùng trong Hoàng cung Huế.

Trao đổi - Hợp tác

Đoàn Viện NC Kinh thành thăm và làm việc tại Cảnh Đức Trấn (Trung Quốc), tháng 12 năm 2019
Đoàn Viện NC Kinh thành thăm và làm việc tại Cảnh Đức Trấn (Trung Quốc), tháng 12 năm 2019
23/04/2020
Thực hiện Quyết định số 1968/QĐ-KHXH ngày 25 tháng 12 năm 2019 của Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam về việc cử đoàn đi công tác theo Thư mời của Hội Gốm sứ Phương đông Cảnh Đức Trấn, Trung Quốc.Đoàn cán bộ do PGS.TS. Bùi Minh Trí, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh thành làm trưởng đoàn đã làm việc tại Trung Quốc từ ngày 26/12/2019 đến ngày 30/12/2019.

Hoạt động
bảo tồn - bảo tàng

Một trong những định hướng phát triển của Viện Nghiên cứu Kinh thành là kết hợp nghiên cứu khoa học cơ bản với nghiên cứu bảo tồn, bảo tàng và nghiên cứu ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác bảo tồn, bảo tàng, trưng bày quảng bá giá trị di sản văn hóa dân tộc, nghiên cứu phục dựng di vật và hình thái kiến trúc cổ Việt Nam bằng công nghệ hiện đại. Đồng thời, Viện cũng thực hiện công tác tư vấn, lập và thẩm định các chương trình, dự án về khai quật, chỉnh lý, nghiên cứu khảo cổ học và về qui hoạch bảo tồn, bảo tàng và phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc; tư vấn giám định niên đại, nguồn gốc các loại hình di vật khảo cổ học lịch sử.
Xem thêm

Công trình nghiên cứu

Giới thiệu

Viện nghiên cứu
Kinh Thành

Từ thực tiễn trong tổ chức khai quật, nghiên cứu khảo cổ học khu di tích Hoàng thành Thăng Long sau gần 10 năm thực hiện (2002-2011), đặc biệt trước yêu cầu cấp thiết của ngành khảo cổ đô thị ở Việt Nam trong bối cảnh phát triển chung của ngành khoa học xã hội Việt Nam, ngày 28 tháng 4 năm 2011, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã chính thức thành lập Trung tâm Nghiên cứu Kinh thành trên cơ sở nền tảng Ban Chủ nhiệm Dự án Hoàng thành Thăng Long.
Viện Nghiên cứu Kinh thành tiền thân là Trung tâm Nghiên cứu Kinh thành, là tổ chức nghiên cứu khoa học trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; có chức năng nghiên cứu cơ bản, chuyên sâu về kinh thành cổ Việt Nam; cung cấp luận cứ khoa học cho chiến lược qui hoạch, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc Việt Nam; tham gia đào đạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực nghiên cứu kinh thành và bảo tàng, bảo tồn di sản kinh thành cổ Việt Nam.
Giới thiệu

Thư viện

Thư viện của Viện Nghiên cứu Kinh thành tiếp nhận và xử lý lập hồ sơ tư liệu ảnh, bản vẽ; Lưu giữ, bảo quản tài liệu khoa học và các loại hồ sơ tư liệu khác liên quan; Lưu chiểu các tài liệu, các công trình nghiên cứu khoa học đã được nghiệm thu, tài liệu hội nghị, hội thảo do Viện công bố; luận văn thạc sỹ, luận án tiến sỹ của cán bộ Viện, của các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước; Xây dựng hệ thống thông tin cơ sở dữ liệu phục vụ cho hoạt động của Viện và tổ chức biên dịch các tài liệu tiếng nước ngoài.

 

Xem tất cả
Hiện vật Cố đô Hoa Lư - Ninh Bình P2
Hiện vật Cố đô Hoa Lư - Ninh Bình
PHÒNG TRUYỀN THỐNG BAN TỔ CHỨC TRUNG ƯƠNG
Đại hội Chi bộ Viện Nghiên cứu Kinh thành lần thứ II, Nhiệm kỳ 2020 - 2025.
SÁCH NGHIÊN CỨU
Tọa đàm Khoa học Quốc tế 2013-2014
Hội thảo Khoa học Quốc tế tại Bình Định, năm 2017.
Lễ công bố thành lập Viện Nghiên cứu Kinh thành
Kỷ niệm 5 năm thành lập Trung tâm Nghiên cứu Kinh thành
Khai quật Khảo cổ học di tích Pù Lườn Xe, Yên Bái, 2016.
Khai quật khảo cổ học di chỉ Gò Cây Me, Bình Định, 2017-2018.
Khai quật Khảo cổ học di tích Thành Cha, Bình Định, năm 2015.
Khai quật Khảo cổ học di chỉ Động Lỗ Ngồi, Nghệ An, năm 2015.
Khai quật khảo cổ học di chỉ đồ sành Trương Cửu, Bình Định, năm 2014.
Khai quật Khảo cổ học di tích  Hành Cung Lỗ Giang, Thái Bình, năm 2014 – 2015.
Khai quật Khảo cổ học do chỉ sản xuất đồ sành Quả Cảm, Bắc Ninh, năm 2014.
Hình ảnh Khai quật di chỉ gốm sứ Chu Đậu
Hình ảnh Dự án Chỉnh Lý